Palec młotkowaty – objawy

Palec młotkowaty wyróżnia się charakterystycznym zgięciem palca w stawie międzypaliczkowym bliższym na kształt odwróconej litery „V”, gdzie na jego czubku zazwyczaj tworzy się odcisk. We wczesnym etapie deformacja nie stanowi źródła bólu. Jednak z upływem czasu palce młotkowe sztywnieją i powodują dolegliwości bólowe, uniemożliwiając noszenie krytego obuwia. Nieleczone mogą doprowadzić do rozwoju trwałych deformacji w obrębie stopy i innych poważnych uszkodzeń, w tym złamań kości.

Palec młotkowaty – przyczyny

Do powstawania palców młotkowatych często dochodzi z powodu źle dobranego obuwia – za mały rozmiar lub niewłaściwy fason. Gdy buty są zbyt ciasne lub za krótkie, uciskają palce stóp i pchają je do tyłu. Tworzeniu się schorzenia sprzyja także rozwój haluksów, które powodują przesunięcie dużego palca stopy w stronę pozostałych palców, tym samym zmuszając je do wygięcia. Wśród przyczyn palców młotkowatych wymienia się również wady anatomiczne i urazy neurologiczne, np. udar mózgu.

Palec młotkowaty – leczenie

We wczesnej fazie rozwoju choroby lekarz ortopeda może zlecić wykonywanie ćwiczeń, mających na celu poprawę zakresu ruchu w obrębie przykurczowych palców lub polecić noszenie specjalnych ortez i osłon z miękkiego tworzywa, które ochronią okolicę grzbietową stawu międzypaliczkowego. Jednak często, mimo podejmowanych działań, deformacja postępuje i jedynym wyjściem leczenia palca młotkowatego pozostaje zabieg operacyjny.

W trakcie operacji doświadczony chirurg stopy przecina skórę i położone głębiej tkanki miękkie, po czym wycina zajętą chorobą tkankę kostną nasady kości paliczka. W miejscu usuniętej struktury zostaje wprowadzony implant, najczęściej ze stopu niklu z tytanem, który zmienia swój pierwotny kształt pod wpływem temperatury ludzkiego ciała, łącząc fragmenty kostne. Mimo, że wykonana operacja palca młotkowatego jest złożona, samodzielne poruszanie się jest możliwe nawet następnego dnia po zabiegu.

Oba schorzenia dotyczą stawu śródstopno-paliczkowego palucha. Predyspozycje do ich wystąpienia często są takie same – mogą być przekazywane genetycznie, ale nierzadko występują też u Pacjentów, którzy noszą niedopasowane i wąskie na wysokości czubków obuwie lub cierpią na chorobę reumatoidalną. To jednak dwa różne schorzenia, które należy leczyć inaczej.

Paluch sztywny jest drugim, po paluchu koślawym, najczęstszym powodem bólu w obrębie stawu śródstopno-paliczkowego palucha. Na pierwszy rzut oka, oba schorzenia są do siebie bardzo podobne, jednak powstają w zupełnie inny sposób i wymagają też innego, odpowiednio ukierunkowanego i indywidualnie dopasowanego leczenia.

Paluch koślawy (hallux valgux) powstaje w wyniku procesu deformacyjnego, który polega na postępującym przemieszczaniu się I kości śródstopia w kierunku przyśrodkowym. Powoduje to przesunięcie się palucha w kierunku pozostałych palców stopy. Paluch sztywny (hallux rigidus) jest schorzeniem o charakterze zwyrodnieniowo-zniekształcającym. Mimo postępujących zmian w stawie, paluch zazwyczaj nie zmienia swojej pozycji względem pozostałych palców stopy, co ma miejsce w przypadku palucha koślawego.

Schorzenia wymagają przeprowadzenia dokładnej diagnostyki i ustalenia precyzyjnego planu leczenia. To nie tylko problem kosmetyczny, a w pierwszej kolejności ortopedyczny. Niewielkie zmiany zazwyczaj leczy się za pomocą metod zachowawczych. Jeśli te nie przynoszą oczekiwanego efektu leczniczego lub problem się wręcz pogłębia, należy skonsultować ze specjalistą możliwości leczenia chirurgicznego haluksów.

Można wyróżnić wiele metod leczenia operacyjnego palucha koślawego i palucha sztywnego. Specjalista dobiera najlepszą technikę indywidualnie dla każdego Pacjenta, biorąc pod uwagę wyniki badań dodatkowych, wiek, stopień aktywności Chorego oraz Państwa indywidualne oczekiwania. Niektóre metody można ze sobą łączyć podczas zabiegu, co zwiększa skuteczność leczenia i daje lepszy efekt pooperacyjny.